Hjá Motus leggjum við mikla áherslu á stöðuga framþróun í framboði og gæðum þeirrar þjónustu sem við veitum og á það ekki síst við um þjónustu við greiðendur. Í upphafi árs byrjuðum við á verkefni sem miðar að því að bæta þjónustu við gerð greiðslusamkomulaga á Mínum síðum motus.is. Markmiðið er að bæta notendaviðmótið verulega, einfalda sjálfsafgreiðslu og stórbæta sýn greiðenda á stöðu sinna mála meðal annars með betra aðgengi að upplýsingum en áður var.    

Á sama tíma höfum við lagt mikla áherslu á að ná til greiðenda á markvissari hátt. Ferlar og samskipti hafa verið aðlöguð til að gera okkur betur kleift að styðja við greiðendur á réttum tíma og vinna með þeim til að forðast óþarfa kostnað, meðal annars með sms skilaboðum til að minna á ógreiddar kröfur. 

Sem dæmi um breytingar sem eru annað hvort þegar orðnar, eða verða það á næstunni, er að fyrsti gjalddagi greiðslusamkomulags er fyrsti virki dagur næsta mánaðar og að hægt verður að gera greiðslusamkomulag á málum í kröfuvakt til tólf mánaða í stað sex. 

Þessar úrbætur og uppfærslur á Mínum síðum á motus.is marka mikilvægt skref í átt að betri þjónustu og aukinni sjálfsafgreiðslu. Þær styrkja jafnframt grunninn fyrir áframhaldandi þróun í takt við þarfir og kröfur bæði greiðenda og kröfuhafa. 

The post Enn betri þjónusta við greiðendur á Mínum síðum á motus.is appeared first on Motus.

Þegar um jafnstórt kröfusafn ræðir og það sem Motus ber ábyrgð á skiptir miklu máli að geta metið líkur á því að lögheimta svari kostnaði. Motus hefur um árabil stuðst við aðferðir byggðar á klassísku tölfræðilíkani, gagnasafni og sérfræðiþekkingu starfsfólks. Nýtt líkan nýtir nýjustu aðferðir í gagnavísindum, sem skilar enn betra spágildi og á endanum betri árangri fyrir hönd okkar viðskiptavina til að bæta bæði ferla og ákvarðanatöku.

Nýtt og endurbætt tölfræðilíkan okkar spáir, líkt og það eldra, fyrir um greiðslulíkur á næstu 13 mánuðum, í málum sem ekki hafa innheimst í frum- og milliinnheimtu. Tilgangurinn er fyrst og fremst að styðja við ákvörðun um hvort hefja eigi lögheimtu eða ekki, þó má einnig nýta það í fleiri ákvörðunum með örlitlum aðlögunum. 

Miðað við fyrra líkan hefur aðferðafræðin verið endurbætt og það fært yfir í tegund líkana sem hentar betur fyrir vandamál af þessu tagi. Fyrra líkan byggði á klassísku tölfræðilíkani en með því að nýta framfarir síðasta áratugs í reiknigetu og gagnainnviðum hefur spágeta nýja líkansins aukist umtalsvert og mun það hjálpa til við að veita viðskiptavinum betri ráðgjöf við ákvörðunartöku. 

Líkanið tekur tillit til upplýsinga um viðkomandi kröfu og greiðanda, t.d. skráninga á vanskilaskrá, aldurs málsins og lýðfræðilegra breyta. Einnig eru aðskilin líkön fyrir fyrirtækjagreiðendur annars vegar og einstaklingsgreiðendur hins vegar. 

Líkanið mun veita viðskiptavinum okkar aukið öryggi í ákvörðunum um lögheimtu og lækka þann kostnað sem kröfuhafar sitja eftir með vegna árangurslausra lögheimtumála. Með þessu minnkar áhætta kröfuhafa við lögheimtu og ákvörðunartaka verður auðveldari.

The post Nýtt tölfræðilíkan metur líkur á árangri við lögheimtu   appeared first on Motus.

Greiningar okkar á vanskilum byggja á gríðarstóru gagnasafni, en viðskiptavinir Motus gefa alls út 1,1 milljón krafna í hverjum mánuði og við fylgjumst með þeim öllum. Kröfuhafarnir eru um 450 í hverjum mánuði og greiðendur um 280.000. Kröfurnar geta verið vegna margs konar lánveitinga eða kaupa á vörum og þjónustu, t.d. afborganir af neyslulánum, áskriftir eða fasteignagjöld svo eitthvað sé nefnt.

Við mælum vanskil annars vegar sem hlutfall krafna sem eru ógreiddar eftir eindaga og hins vegar sem hlutfall krafna sem eru ógreiddar 45 dögum eftir eindaga. Fyrri mælikvarðann köllum við einfaldlega vanskil og hinn alvarleg vanskil.

Vanskil (eftir eindaga). Eindagi er lokadagsetning umsamins greiðslufrests og sé krafa ógreidd eftir eindaga er því um að ræða fyrstu daga vanskila. Hér er mikilvægt að átta sig á því að enn getur verið að greiðandinn sé bæði með greiðsluvilja og greiðslugetu þótt krafa sé ekki greidd á eindaga. Mikill meirihluti þessara krafna greiðist á þessum fyrstu dögum og oft við fyrstu áminningu. Þetta er því nokkuð kvikur mælikvarði á hvort fólk og fyrirtæki geti greitt reikningana sína um mánaðarmót.

Alvarleg vanskil skilgreinum við þannig að krafa sé enn ógreidd 45 dögum eftir eindaga. Þegar hér er komið í ferlinu hefur greiðandi yfirleitt fengið a.m.k. 2-3 áminningar um vanskil og því orðið líklegra að nú skorti annað hvort greiðsluvilja eða greiðslugetu. Þegar hér er komið í innheimtuferlinu getur krafan farið í lögfræðiinnheimtu með tilheyrandi kostnaði og lögformlegum aðgerðum.

Munurinn á vanskilum og alvarlegum vanskilum er að vanskil geta verið vísbending um að greiðandi sé að sigla inn í greiðsluvanda sem getur undið upp á sig, en getur líka einfaldlega verið merki um að útgjöld einn mánuð hafi verið meiri en venjulega eða að viðkomandi hafi gleymt sér. Sveiflur milli mánaða eru því mun meiri í þessum mælikvarða en hinum. Alvarleg vanskil eru hins vegar þess eðlis að greiðandi getur ekki – eða vill ekki – greiða kröfu þrátt fyrir áminningar. Mikil eða stigvaxandi aukning í alvarlegum vanskilum er því skýrari vísbending um aukinn greiðsluvanda í samfélaginu.

Aðrar leiðir eru færar til að skoða greiðslugetu heimila og fyrirtækja almennt. Ein slík er að skoða skráningar á Vanskilaskrá Creditinfo. Á vanskilaskrá eru upplýsingar um vanskil einstaklinga og lögaðila, ásamt upplýsingum um innheimtuaðgerðir. Aðilum, sem eru með samning um innsendingu vanskilamála við Creditinfo, býðst að skrá mál á vanskilaskrána að uppfylltum ákveðnum skilyrðum. Höfuðstóll vanskila þarf að nema að lágmarki 50.000 krónum og þarf löginnheimta að vera hafin. Sé ágreiningur um kröfuna má ekki skrá hana á vanskilaskrá. Það er því einungis lítill hluti vanskila sem ratar á Vanskilaskrá. Hins vegar má leiða að því líkum að sé krafa komin á vanskilaskrá skorti greiðanda óumdeilanlega greiðslugetu. Samkvæmt nýlegu bloggi á vef Creditinfo hefur skráningum á vanskilaskrá lítið fjölgað upp á síðkastið.

Eins er hægt að skoða vanskil í bankakerfinu, en það er einn mælikvarðanna sem Seðlabankinn horfir til við ákvörðun stýrivaxta. Tvennt ber að athuga með vanskil í bankakerfinu. Annars vegar er það sú staðreynd að stór hluti útlána banka til einstaklinga liggur í fasteignalánum. Reynslan sýnir að fólk gerir allt hvað það getur til að standa skil á fasteignalánum og frestar frekar greiðslu annarra skulda til að greiða af fasteignaláni. Séu þessi lán komin í vanskil er það því til marks um verulega rýrnun greiðslugetu. Hins vegar eru vanskil á fasteignalánum ekki merkt sem vanskil í kerfinu fyrr en eftir a.m.k. 90 daga – eða þrjá ógreidda gjalddaga. Þetta tvennt; eðli útlánanna og lengd vanskilanna þýðir að vanskil í bankakerfinu mæla illa almennan greiðsluvanda, heldur eru frekar mælikvarði á hversu margir greiðendur séu komnir í alger óefni og nær ófærir um að standa í skilum.

Þróun vanskila
Með allt þetta í huga er áhugavert að skoða nýjustu tölurnar okkar um vanskil og alvarleg vanskil. Við sjáum að 6 mánaða meðaltal vanskila hefur lækkað m.v. síðustu mánuði en að aukning milli ára fyrir sömu mánuði hefur ca. staðið í stað eða lækkað lítilega milli mánaða. Vanskil eru enn töluvert hærri en þau voru sömu mánuði s.l. 2 ár – sérstaklega alvarlegu vanskilin – þó þau séu enn ekki komin á sama stað og fyrir Covid.

Alvarleg vanskil

Vanskil

Ef við skoðum alvarleg vanskil einstaklinga annars vegar og fyrirtækja hins vegar sjáum við að þau hafa lækkað lítillega m.v. síðan þau náðu hápunkti í júlí. Þau eru þó enn töluvert yfir sl. 2-3 árum. Síðasta grafið sýnir heildar-aukninguna milli ára fyrir þessa tvo hópa greiðenda. Aftur erum við að horfa á 6 mánaða meðaltal.

Alvarleg vanskil einstaklinga

Alvarleg vanskil fyrirtækja

Árleg alvarleg vanskil einstaklinga

Góðu fréttirnar eru þær að sú aukning í vanskilum sem við sáum í vor heldur ekki áfram þó vanskil séu enn hærri en sl. 2 ár. Með því að horfa á 12 mánaða meðaltal vanskila, sést skýr þróun uppávið í alvarlegum vanskilum og með að horfa á samanburð á milli einstaklinga og fyrirtækja sést að sú aukning er fyrst og fremst drifin áfram af fyrirtækjum.

Alment – Alvarleg vanskil

Almennt – Vanskil

Alvarleg vanskil einstaklinga

Alvarleg vanskil fyrirtækja

The post Hver er munurinn á vanskilum og vanskilum? appeared first on Motus.

Sjálfvirkt ferli

Flestir kjósa að láta kröfurnar flæða sjálfvirkt til Motus fimm dögum eftir eindaga. Forsenda þess að virkja slíkan flutning er að fylla út rafræna umsókn. Í framhaldinu verðum við í sambandi til að ganga frá B2B umboði við viðskiptabankann þinn.

B2B umboðið felur í sér að þú veitir Motus heimild til að móttaka og innheimta ógreiddar kröfur. Með umboðinu þurfa að fylgja upplýsingar um bankaauðkenni sem þú vilt að við tengjumst. Þú getur séð í meðfylgjandi myndbandi hvar þú finnur upplýsingar um bankaauðkennin þín.

Handstýrt ferli

Ef þú kýst að miðla kröfunum til okkar handvirkt, þá þarftu að senda hverja kröfu sérstaklega frá netbanka fyrirtækisins til Motus.

Innheimtuferli fyrir ógreiddar kröfur

Um leið og krafa berst, hvort sem er sjálfvirkt eða handvirkt, fer af stað innheimtuferli þar sem áminning (fruminnheimta) er send í ykkar nafni. Ef engin viðbrögð berast, sendum við út þrjú innheimtubréf (milliinnheimta) með tíu daga millibili, þar sem við minnum greiðanda á ógreidda kröfu og hvetjum til greiðslu. Fjórða bréfið er sent í nafni Lögheimtunnar og greiðandi hvattur til að ganga frá málinu áður en það fer í löginnheimtu með tilfallandi kostnaði. Ef engin greiðsla berst eftir hefðbundið innheimtuferli er staða kröfunnar endurmetin og annað hvort mælt með málshöfðun eða kröfuvakt. Sé mælt er með málshöfðun, þá þurfum við ykkar samþykki til að halda áfram.

The post Sjálfvirkt eða handvirkt ferli við innsendingu krafna appeared first on Motus.

Nú höfum við því hafið tölvupóstsendingar í stað bréfpósts á öllum stigum innheimtu og á þjónustuvef Motus má velja að fá samskiptin á tölvupósti í stað bréfpósts.

Lagaumhverfið hefur ekki fylgt tækniþróuninni

Innheimtulögin gilda um frum- og milliinnheimtu og voru sett árið 2008. Samkvæmt þeim ber að senda greiðendum eina skriflega viðvörun þess efnis að vænta megi frekari innheimtuaðgerða verði krafan ekki greidd innan tíu daga frá dagsetningu viðvörunar. Það eru óumdeilanlega góðir innheimtuhættir að greiðendur fái tækifæri til að bregðast við eins fljótt og hægt er – fái tækifæri til að greiða kröfuna áður en á hana falla frekari dráttarvextir og kostnaður. Í lögunum er vísað í skriflega viðvörun og hefðbundinn bréfpóstur á lögheimili viðmiðið. Í því samhengi má nefna að samkvæmt þjónustu- og gæðastöðlum Póstsins er 85% bréfa dreift til viðtakanda þremur virkum dögum eftir póstlagningu. Reynsla okkar viðskiptavina virðist þó vera nær fimm til sex dögum. Viðvörunin berst því seint og frestur til að bregðast við styttist sem því nemur. Tækninni hefur sömuleiðis fleygt fram síðan 2008. Sem dæmi má nefna að fyrsti iPhone síminn leit dagsins ljós árinu áður en innheimtulögin tóku gildi, í lok júní 2007, með tilheyrandi byltingu á samskiptum og þjónustu.

Myndin sýnir dæmigert innheimtuferli þar sem bréf er sent 5 dögum eftir eindaga og eftir það á 10 daga fresti. Gert er ráð fyrir að það taki allt að 5 daga fyrir póstinn að berast og því fær greiðandi fyrstu innheimtuviðvörun að minnsta kosti 10 dögum eftir eindaga og svo framvegis.

Bréfpóstur ekki eini gildi sendingarmátinn samkvæmt dómi

Þetta horfir þó til betri vegar. Nýlega féll dómur þar sem greiðandi taldi innheimtuaðila ekki hafa farið að innheimtulögum með því að senda tölvupóst í stað bréfpósts. Að mati dómsins telst bréfpóstur ekki eini gildi sendingarmátinn þar sem greiðandi hafði gefið upp netfang til samskipta við kröfuhafa. Þessi dómur gefur því fordæmi fyrir því að hafi kröfuhafi samþykki viðskiptavinar/greiðanda fyrir stafrænum samskiptum séu þau metin til jafns við bréfpóstinn.

Mikilvægi sjálfbærnisjónarmiða

Sjálfbærnisjónarmið vega sömuleiðis þungt. Sjálfbærnilöggjöf setur sífellt meiri kröfur á atvinnulífið m.a. um sjálfbæran rekstur og upplýsingagjöf honum tengdan. Öflug vegferð í sjálfbærnimálum skiptir þannig stöðugt meira máli í verðmætasköpun. Aukinn þrýstingur frá fjárfestum og öðrum hagsmunaaðilum hefur einnig leitt til aukinnar upplýsingagjafar um sjálfbærni hjá fyrirtækjum. Á næstu árum munu lagasetningar á atvinnulífið um upplýsingagjöf vegna sjálfbærni aukast enn frekar.

Ógrynnin öll af bréfpósti, þegar aðrar pappírslausar samskiptaleiðir með töluvert minna kolefnisspor eru færar, er því augljóslega ekki sjálfbær leið til að eiga samskipti til framtíðar.

Hvaða leiðir eru færar?

Það eru ýmsar leiðir færar við framkvæmd stafrænnar innheimtu. Þegar þær eru metnar er mikilvægt að horfa til þess hvað er líklegast til að skila árangri og teljast góð þjónusta. Ávallt þarf að huga að persónuvernd og öruggri afhendingu skilaboðanna.

Að nálgast greiðanda með tölvupósti eða SMS er augljós og einföld leið. Hér þurfa að liggja fyrir netföng og/eða símanúmer greiðenda, sem annað hvort er safnað frá kröfuhöfum eða hjá innheimtuaðila, í gegnum auðkenndan þjónustuvef.

Fjöldi ríkisstofnana sendir nú þegar póst á fólk og fyrirtæki gegnum pósthólfið á Ísland.is. Markmið ríkisins er að allar póstsendingar verði stafrænar frá árinu 2025. Með því að setja sérstök lög um pósthólfið er hins vegar tryggt að réttaráhrif þess að gera gögn aðgengileg í pósthólfi verði þau sömu og þegar gögn berast með bréfpósti á lögheimili eða öðrum hætti. Það væri ákjósanlegt að geta sömuleiðis sent áminningar um ógreidda reikninga í stafrænt pósthólf greiðanda á island.is. Eins og staðan er í dag er aðgangur að stafrænu pósthólfi á island.is þó háður samþykki ríkisins og verður í framhaldinu einungis í boði fyrir opinbera aðila, lífeyrissjóði og lögmenn.

Rafræn skjöl í netbanka er ein leið til að koma innheimtuskilaboðum á framfæri, þar sem einungis þarf að vita kennitölu greiðanda til að koma til hans skilaboðunum. Þjónustuvefir eða öpp kröfuhafa eru sömuleiðis möguleg leið til að koma skilaboðum á framfæri til greiðenda.

Hvernig ætlum við að framkvæma þetta?

Fyrsta skrefið er að hefja tölvupóstsendingar í stað bréfpósts á öllum stigum innheimtu.

Forsenda þess er að fyrir liggi netföng greiðenda. Söfnun netfanga kemur til með að fara fram með tvennum hætti. Annars vegar býðst greiðendum að velja stafræn samskipti á þjónustuvef Motus og gefa um leið upp það netfang sem nota skal. Hins vegar hvetjum við viðskiptavini okkar – kröfuhafana – til að afla netfanga viðskiptavina sinna og deila með okkur. Passa þarf að viðskiptavinir hafi vitneskju um og samþykki stafræn samskipti og uppfæra viðskiptaskilmála þar að lútandi. Þannig má tryggja að allir séu upplýstir um þann samskiptamáta sem notaður verður framvegis og að skilaboð tengd innheimtu berist hratt og vel.

Sjá hvernig greiðandi getur óskað eftir að fá tölvupóst í stað bréfpósts
Sjá hvernig kröfuhafi getur miðlað netföngum greiðanda

Fruminnheimta er þegar við á send í nafni kröfuhafa og úr netfangi kröfuhafa. Annars í nafni og frá netfangi Motus. Hefðbundin innheimtuviðvörun fylgir með í viðhengi, en í póstinum sjálfum eru takmarkaðar upplýsingar um kröfuna.

Milliinnheimtubréf verða send í nafni og frá netfangi Motus. Takmarkaðar upplýsingar koma fram í tölvupóstinum og er greiðanda bent á mínar síður hjá Motus. Á mínum síðum getur greiðandi fengið nánari upplýsingar um kröfuna og mögulegar lausnir til þess að gera upp sín mál, til dæmis gera greiðslusamkomulag, fresta eða senda okkur skilaboð.

Fyrstu stig lögfræðiinnheimtu verða send í nafni og frá netfangi Motus. Síðari stig lögfræðiinnheimtu fela í sér aðgerðir sem enn sem komið er eru ekki komnar á stafrænt form.

Við komum til með að vakta hvort tölvupóstur skili sér og senda bréfpóst í þeim tilvikum sem tölvupóstur berst ekki.

Hver eru næstu skref?

Við höfum nú þegar hafið söfnun netfanga og fyrstu útsendingar tölvupósta.
Þeir greiðendur sem velja stafræn samskipti á þjónustuvef Motus koma í framhaldinu til með að fá samskiptin í tölvupósti en ekki bréfleiðis. Vilji kröfuhafar hins vegar tryggja að allir þeirra viðskiptavinir fái stafræn skilaboð í stað bréfsendinga þurfa þeir að tryggja að viðskiptavinir þeirra séu upplýstir um að samskipti komi til með að fara fram á þann veg og afla nefanga til þeirra samskipta. Ráðgjafar Motus geta verið kröfuhöfum innan handar varðandi næstu skref á motus@motus.is.

Starfsemi Motus miðar að því að varða veginn að heilbrigðu fjárflæði fyrir einstaklinga, fyrirtæki og samfélagið allt. Að greiðslur berist á réttum tíma er forsenda vaxtar og þróunar í sterku samfélagi. Það getur þó alltaf eitthvað komið uppá sem hefur í för með sér að greiðslur berast ekki tímanlega. Oftast er það einfaldlega sökum gleymsku og því mikilvægur hluti af innheimtu að geta minnt greiðendur á ógreiddar skuldbindingar þar sem þeir eru líklegastir til að geta brugðist við og áður en of mikill kostnaður fellur til. Að sama skapi þarf að vera auðvelt að bregðast við hvar og hvenær sem er – bæði fyrir greiðendur og kröfuhafa.

Á Mínum síðum Motus geta greiðendur séð stöðu allra krafna í innheimtu, greitt, óskað eftir greiðslufresti eða dreift greiðslum allt fram að stefnugerð eða ritun greiðsluáskorunar. Þar geta þeir sömuleiðis valið að fá sendar innheimtuviðvaranir og innheimtubréf í tölvupósti frekar en með bréfpósti. Kröfuhafar geta samþætt innheimtuna bókhaldskerfum og framkvæmt allar helstu aðgerðir beint úr bókhaldskerfunum. Sjálfvirkur flutningur mála á milli innheimtustiga og sjálfvirk ritun stefna tryggir sömuleiðis skilvirkni og hámarkar árangur. Í mars 2024 munum við hefja tölvupóstsendingar í stað bréfpósts á stigi frum- og milliinnheimtu. Á þjónustuvef Motus býðst greiðendum að velja að fá samskiptin á tölvupósti í stað bréfpósts. Vilji kröfuhafar tryggja að allir þeirra viðskiptavinir fái tölvupóst í stað bréfsendinga þurfa þeir að ganga úr skugga um að viðskiptavinir þeirra séu upplýstir um að samskipti komi til með að fara fram á þann veg og afla nefanga til þeirra samskipta.

The post Innheimtuviðvaranir með tölvupósti í stað bréfpósts appeared first on Motus.